Insights · Βάπτιση
Σας ζήτησαν να γίνετε νονός ή νονά. Από εκείνη τη στιγμή έχετε ρόλο στη βάπτιση: λίγα πράγματα να φροντίσετε από πριν και μερικές στιγμές μέσα στην εκκλησία που είναι μόνο δικές σας.
Σε αυτόν τον οδηγό θα βρείτε τι κάνει ο νονός πριν και κατά τη διάρκεια του μυστηρίου, πού στέκεται, και τι αξίζει να ξέρει για τις φωτογραφίες, όπως το βλέπουμε εμείς από τη θέση του φωτογράφου σε κάθε βάπτιση.
Περιεχόμενα (7)
Ο ρόλος του νονού, με δυο λόγια
Στην ορθόδοξη βάπτιση ο νονός ή η νονά αναδέχεται το παιδί: λέει για λογαριασμό του τα λόγια του μυστηρίου, το κρατά στις βασικές στιγμές και το συνοδεύει πνευματικά από εκεί και πέρα. Γι’ αυτό λέγεται και ανάδοχος.
Για το ποιος μπορεί να γίνει νονός και τα χαρτιά που ζητά η εκκλησία, δείτε τον οδηγό βάπτιση: τι χρειάζεται.
Πριν από τη μέρα: τι φροντίζει ο νονός
Παραδοσιακά ο νονός ή η νονά φροντίζει όσα χρειάζονται για το ίδιο το μυστήριο: τα λαδόπανα, τη μεγάλη λευκή λαμπάδα, το σταυρουδάκι και την αλλαξιά, δηλαδή τα καινούργια λευκά ρουχαλάκια που θα φορέσει το παιδί μετά την κολυμπήθρα. Την πλήρη λίστα θα τη βρείτε στον οδηγό για όσα χρειάζεται μια βάπτιση.
Για τα μαρτυρικά, τις μπομπονιέρες και τη δεξίωση, η συνήθεια αλλάζει από τόπο σε τόπο και από οικογένεια σε οικογένεια. Μιλήστε από νωρίς με τους γονείς, για να ξέρει ο καθένας τι αναλαμβάνει και να μη βρεθούν δύο από το ίδιο ή κανένα.
Από τη δική μας πλευρά, ένα πράγμα βοηθά πολύ: διαλέξτε τα πράγματα του μυστηρίου με την ίδια προσοχή που διαλέγετε το δώρο. Η λαμπάδα, τα λαδόπανα και ο σταυρός φωτογραφίζονται από κοντά και μένουν στο άλμπουμ. Για το δώρο του νονού, δείτε τις ιδέες για δώρο βάπτισης.
Στην εκκλησία, πριν ξεκινήσει το μυστήριο
Αν μπορείτε, φτάστε λίγο νωρίτερα από τους καλεσμένους, μαζί με τα λαδόπανα, τη λαμπάδα και τον σταυρό. Έτσι προλαβαίνουμε να φωτογραφίσουμε τη στολισμένη κολυμπήθρα και τις λεπτομέρειες πριν γεμίσει ο χώρος, και να κάνουμε μερικές φωτογραφίες με τους γονείς στην είσοδο.
Είναι και η ώρα να μιλήσετε για λίγο με τον ιερέα. Θα σας πει πού να σταθείτε, πότε θα σας δώσει το παιδί και τι θα πείτε. Αν θέλετε να νιώθετε πιο σίγουροι, ζητήστε του από πριν το κείμενο του «Πιστεύω».
Το μυστήριο, από τη θέση του νονού
Η σειρά αλλάζει λίγο από ναό σε ναό, όμως οι στιγμές όπου ο νονός έχει ενεργό ρόλο είναι σχεδόν πάντα αυτές:
- Η αποταγή και το «Πιστεύω». Στην αρχή, κοντά στην είσοδο, κρατάτε το παιδί και απαντάτε στον ιερέα για λογαριασμό του. Είναι η πιο προσωπική σας στιγμή σε όλη την ακολουθία.
- Το λάδωμα. Μετά την ευλογία του λαδιού, σε πολλές εκκλησίες ο ιερέας ρίχνει λάδι στις παλάμες του νονού, και εκείνος αλείφει το μωρό.
- Μετά την κολυμπήθρα. Ο ιερέας κάνει την κατάδυση και σας δίνει το παιδί, που το υποδέχεστε στην πετσέτα και στα λαδόπανα.
- Το ντύσιμο και ο σταυρός. Το παιδί φορά τα καινούργια του ρούχα, συνήθως με τη βοήθεια της μαμάς, και παίρνει το σταυρουδάκι του.
- Ο γύρος της κολυμπήθρας. Τρεις γύροι γύρω από την κολυμπήθρα, με το παιδί στην αγκαλιά σας και την αναμμένη λαμπάδα.
Στο τέλος, το παιδί επιστρέφει στην αγκαλιά των γονιών του. Σε πολλές οικογένειες αυτή η στιγμή συνοδεύεται από ένα φιλί στο χέρι του νονού, ένα μικρό έθιμο που αξίζει να μη χαθεί μέσα στη βιασύνη.
Για όλη την ακολουθία με τη σειρά, και για το πώς τη φωτογραφίζουμε, δείτε τον οδηγό φωτογράφιση βάπτισης.
Οι στιγμές που φωτογραφίζουμε και πώς να βοηθήσετε
Κατά τη διάρκεια του μυστηρίου δουλεύουμε διακριτικά, χωρίς να μπαίνουμε ανάμεσα στον ιερέα, τον νονό και το παιδί, και ακολουθούμε πάντα ό,τι ζητήσει ο ιερέας. Από τη θέση σας, μερικά μικρά πράγματα κάνουν μεγάλη διαφορά στις φωτογραφίες:
- Κρατήστε τη λαμπάδα στο πλάι. Όχι μπροστά στο πρόσωπό σας ή του παιδιού, ώστε να φαίνονται και τα δύο.
- Μη βιαστείτε στο ντύσιμο. Το παπουτσάκι, το κουμπί, ο σταυρός που μπαίνει στον λαιμό: είναι λεπτομέρειες που ψάχνουμε, και χρειάζονται λίγα δευτερόλεπτα.
- Αφήστε το κινητό σε κάποιον άλλον. Σήμερα είστε μέσα στη φωτογραφία, όχι πίσω από αυτήν.
- Κοιτάξτε το παιδί, όχι τον φακό. Οι πιο ωραίες φωτογραφίες του νονού είναι εκείνες που δεν ξέρει ότι τον φωτογραφίζουμε.
- Ντυθείτε άνετα. Θα σκύψετε, θα κρατήσετε το μωρό, θα κάνετε τρεις γύρους. Για χρώματα που φωτογραφίζονται όμορφα, δείτε τι να φορέσει η μαμά στη βάπτιση, όπου θα βρείτε και τους νονούς.
Μετά το μυστήριο: μαρτυρικά, ευχές και αγκαλιές
Μόλις τελειώσει η ακολουθία, οι καλεσμένοι περνούν να ευχηθούν και παίρνουν τα μαρτυρικά, που είναι συνήθως έτοιμα σε ένα καλάθι στην έξοδο. Ακολουθούν οι οικογενειακές φωτογραφίες. Πείτε μας από πριν ποιες θέλετε: τον νονό με το παιδί, με τους γονείς, με τη δική του οικογένεια. Έτσι τις κάνουμε γρήγορα και το παιδί δεν κουράζεται.
Αν θέλετε να γράψετε κάτι στην κάρτα του δώρου ή να πείτε δυο λόγια στο τραπέζι, θα βρείτε ιδέες στις ευχές για βάπτιση από τη νονά και τον νονό.
Συχνές ερωτήσεις για τον νονό και τη νονά
Τι φέρνει ο νονός στη βάπτιση;
Παραδοσιακά τα λαδόπανα, τη μεγάλη λευκή λαμπάδα, το σταυρουδάκι και την αλλαξιά του παιδιού. Την πλήρη λίστα θα τη βρείτε στον οδηγό «Βάπτιση: τι χρειάζεται».
Τι λέει ο νονός στο μυστήριο;
Στην αρχή της ακολουθίας απαντά στον ιερέα στην αποταγή και λέει το «Πιστεύω» για λογαριασμό του παιδιού. Ο ιερέας σας καθοδηγεί, και μπορείτε να του ζητήσετε το κείμενο από πριν.
Ποιος κρατά το μωρό στην εκκλησία;
Στις βασικές στιγμές του μυστηρίου το παιδί είναι στην αγκαλιά του νονού ή της νονάς: στην αποταγή, μετά την κολυμπήθρα και στον γύρο με τη λαμπάδα.
Ποιος αναλαμβάνει τα μαρτυρικά;
Η συνήθεια διαφέρει από τόπο σε τόπο και από οικογένεια σε οικογένεια. Συμφωνήστε το από νωρίς με τους γονείς.
Μπορεί ο νονός να δηλώσει τη βάπτιση;
Ναι. Τη δήλωση μπορεί να την κάνει ένας γονιός, ο νονός ή η νονά, ή συγγενής έως τρίτου βαθμού.
Ετοιμάζετε βάπτιση;
Πείτε μας την ημερομηνία και την εκκλησία. Θα σχεδιάσουμε μαζί πότε θα φτάσουμε και ποιες στιγμές θα φωτογραφίσουμε, από τις λεπτομέρειες ως τις αγκαλιές στο τέλος.
Φωτογραφίες: Δημήτρης Στεργίου και η ομάδα του φωτογραφείου